Sabıka Kaydı Nasıl Silinir? Adli Sicil ve Arşiv Kaydı Silme Şartları

Sabıka kaydı, hukuk dilindeki adıyla adli sicil kaydı, kesinleşmiş ceza ve güvenlik tedbirlerine ilişkin bilgilerin tutulduğu merkezi kayıt sistemidir. Ancak sabıka kaydının silinmesi ile arşiv kaydının tamamen silinmesi aynı işlem değildir.

Cezanın infazının tamamlanması halinde mahkumiyet bilgisi kural olarak aktif adli sicil kaydından çıkarılarak arşive alınır. Arşiv kaydının tamamen silinmesi ise mahkumiyetin niteliğine göre beş, on beş veya otuz yıllık sürelerin geçmesine ya da kanunda belirtilen özel nedenlerin gerçekleşmesine bağlıdır.

Adli Sicil Kaydı Nedir?

Adli sicil, Türk mahkemelerince verilen kesinleşmiş mahkumiyet kararları ile Türk vatandaşları hakkında yabancı mahkemelerce verilip Türk hukukuna göre sonuç doğuran bazı kararların kaydedildiği sistemdir.

Kayıtlar, Adalet Bakanlığı Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü bünyesindeki merkezi adli sicilde tutulur. Hapis cezaları, adli para cezaları, koşullu salıverme kararları ve mahkûmiyetle bağlantılı bazı hak yoksunlukları bu sistemde yer alabilir.

Halk arasında kullanılan “sabıkalı olmak” ifadesi çoğunlukla aktif adli sicil kaydını anlatır. Bununla birlikte aktif kaydın silinmiş olması, arşiv bilgisinin de mutlaka tamamen ortadan kalktığı anlamına gelmez.

Adli Sicil Kaydı ile Arşiv Kaydı Arasındaki Fark Nedir?

Kayıt türü	Açıklaması
Adli sicil kaydı	Kesinleşmiş mahkumiyet ve infaz bilgilerinin tutulduğu kayıttır.
Arşiv kaydı	Adli sicilden çıkarılan mahkumiyet bilgilerinin kanunda belirtilen süreler boyunca saklandığı bölümdür.
Arşivden tamamen silme	Kanundaki süre veya özel silme nedenleri gerçekleştiğinde kaydın tamamen kaldırılmasıdır.

Bu ayrım önemlidir. Örneğin hapis veya adli para cezasının infaz edilmesi, kaydın aktif sicilden çıkarılmasını sağlayabilir; ancak kayıt, arşiv silme koşulları oluşuncaya kadar arşiv bölümünde tutulabilir.

Sabıka Kaydı Nasıl Silinir?

5352 sayılı Adli Sicil Kanunu m.9/1
Adlî sicildeki bilgiler;

a) Cezanın veya güvenlik tedbirinin infazının tamamlanması,
b) Ceza mahkûmiyetini bütün sonuçlarıyla ortadan kaldıran şikâyetten vazgeçme veya etkin pişmanlık,
c) Ceza zamanaşımının dolması,
d) Genel af

hâlinde Adlî Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünce silinerek arşiv kaydına alınır.

• Buradaki silme işlemi, kaydın tamamen kaldırılması değil; aktif adli sicilden çıkarılarak arşiv kaydına alınmasıdır.

Kanunun 9/2. maddesine göre: Adli sicil bilgileri, ilgilinin ölümü üzerine tamamen silinir.

Ceza Bitince Sabıka Kaydı Hemen Silinir mi?

Cezanın infazının tamamlanması, mahkumiyet kaydının tamamen ortadan kalktığı anlamına gelmez. İnfaz bilgisinin ilgili makamlarca adli sicil sistemine bildirilmesi gerekir. Hapis cezasında infazın tamamlanma tarihi, yalnızca cezaevinden çıkılan tarih olmayabilir. Koşullu salıverme ve denetim süresinin devam ettiği durumlarda infaz henüz tamamen sona ermemiş olabilir.

Adli para cezasında ise cezanın peşin ödenmesi veya taksitlerin tamamlanması üzerine infaz bilgisi sisteme işlenir. Kanuni şartların oluşmasıyla mahkumiyet kaydı aktif adli sicilden çıkarılarak arşiv kaydına alınır. Bu işlem, kaydın arşivden de tamamen silindiği anlamına gelmez.

İnfaz tamamlandığı halde kayıt e-Devlet üzerinden alınan adli sicil belgesinde görünmeye devam ediyorsa infaz bilgisinin sisteme aktarılıp aktarılmadığı kontrol edilmeli ve gerektiğinde Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğüne silme veya düzeltme başvurusu yapılmalıdır.

Arşiv Kaydı Nasıl Silinir?

5352 sayılı Adli Sicil Kanunu m.12

(1) (Değişik: 5/4/2012-6290/2 md.) Arşiv bilgileri;

1. a) İlgilinin ölümü üzerine,
2. b) Anayasanın 76 ncı maddesi ile Türk Ceza Kanunu dışındaki kanunlarda bir hak yoksunluğuna neden olan mahkûmiyetler bakımından kaydın arşive alınma koşullarının oluştuğu tarihten itibaren;
3. Yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı alınması koşuluyla onbeş yıl geçmesiyle,
4. Yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı alınması koşulu aranmaksızın otuz yıl geçmesiyle,
5. c) Diğer mahkûmiyetler bakımından kaydın arşive alınma koşullarının oluştuğu tarihten itibaren beş yıl geçmesiyle,

tamamen silinir.

(2) Fiilin kanunla suç olmaktan çıkarılması halinde, bu suçtan mahkûmiyete ilişkin adlî sicil ve arşiv kayıtları, talep aranmaksızın tamamen silinir.

(3) Kanun yararına bozma veya yargılamanın yenilenmesi sonucunda verilen beraat veya ceza verilmesine yer olmadığı kararının kesinleşmesi halinde, önceki mahkûmiyet kararına ilişkin adlî sicil ve arşiv kaydı tamamen silinir.

(4) (Ek: 24/11/2016-6763/40 md.) Akıl hastalığı nedeniyle hükmedilen güvenlik tedbirlerine ilişkin kayıtlar, infazının tamamlanmasıyla tamamen silinir.

Yasaklanmış Hakların Geri Verilmesi Nedir?

Yasaklanmış hakların geri verilmesi, bir mahkumiyet nedeniyle Türk Ceza Kanunu dışındaki kanunlardan kaynaklanan meslek, görev veya seçilme engellerinin mahkeme kararıyla giderilmesine imkân veren bir kurumdur.

Örneğin dolandırıcılık suçundan verilen cezanın infaz edilmiş olması, mahkumiyetin devlet memurluğu, avukatlık mesleğine kabul veya seçilme yeterliliği bakımından doğurduğu bütün sonuçları kendiliğinden ortadan kaldırmayabilir. Çünkü bu alanlardaki hak yoksunlukları Devlet Memurları Kanunu, Avukatlık Kanunu veya seçim mevzuatı gibi özel düzenlemelerden kaynaklanabilir.

Yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı, bu tür engellerin giderilmesi bakımından önem taşır. Ancak mahkumiyeti ortadan kaldırmaz, kişiyi beraat etmiş saydırmaz ve her meslek veya görev bakımından otomatik kabul sonucu doğurmaz. İlgili özel kanunun hükümleri ayrıca incelenmelidir.

Para Cezası Sabıkaya İşler mi?

Para cezasının sabıka kaydına etkisi, cezanın adli para cezası veya idari para cezası olmasına göre değişir. Mahkeme tarafından verilen ve kesinleşen adli para cezası, mahkumiyet hükmü niteliğindedir ve adli sicil sisteminde kayda konu olur.

Adli para cezasının peşin ödenmesi veya taksitli ödeme kararı verilmişse son taksidin tamamlanmasıyla ceza ödeme yoluyla infaz edilmiş olur. Ödeme ve infaz bilgisi de adli sicil sistemine kaydedilir. Bununla birlikte cezanın ödenmesi, arşiv kaydının aynı anda tamamen silindiği anlamına gelmez. Arşiv kaydının silinmesi, 5352 sayılı Kanun’un 12. maddesindeki süre ve koşullara tabidir.

Trafik cezası, belediye idari para cezası veya bir kamu kurumu tarafından uygulanan diğer idari para cezaları ise mahkûmiyet kararı sayılmaz ve adli sicil kaydına işlenmez.

HAGB Kararı Sabıka Kaydında Görünür mü?

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı, kesinleşmiş olağan mahkumiyet kaydı gibi normal adli sicil belgesinde gösterilmez. HAGB kararları, yalnızca bir soruşturma veya kovuşturmayla bağlantılı olarak mahkeme, hâkim veya Cumhuriyet başsavcılığı tarafından istenebilmek üzere ayrı bir sistemde tutulur.

Adli Sicil Kaydı Nereden Alınır?

Adli sicil belgesi:

• e-Devlet üzerinden,
• Cumhuriyet başsavcılıkları bünyesindeki adli sicil birimlerinden,
• Kaymakamlıklardan,
• Yurt dışında elçilik veya konsolosluklardan

alınabilir.

Belge talep edilirken kullanım amacı ve verileceği makamın belirtilmesi gerekebilir. Adli sicil bilgisi kişinin kendisine veya vekaletnamede açıkça yetkilendirilmiş vekiline verilebilir.

Sabıka Kaydı Sildirme Başvurusu Nasıl Yapılır?

Adli sicil veya arşiv kaydının silinmesi için yapılacak başvuruda, öncelikle kaydın aktif adli sicilde mi yoksa arşiv bölümünde mi bulunduğu belirlenmelidir. Başvurunun hukuki dayanağı ve sunulacak belgeler, talebin aktif kaydın arşive alınmasına mı yoksa arşiv kaydının tamamen silinmesine mi ilişkin olduğuna göre değişir.

Başvuruda genel olarak güncel adli sicil ve arşiv kaydı, mahkeme kararı, kesinleşme şerhi, cezanın infaz edildiğini gösteren belge ve varsa yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı kullanılabilir.

Başvuruda kullanılabilecek örnek metin ve dikkat edilmesi gereken hususlar için “Sabıka Kaydı Sildirme Dilekçe Örneği” başlıklı yazımızı inceleyebilirsiniz.

e-Devlet Üzerinden Sabıka Kaydı Silme Başvurusu Nasıl Yapılır?

Adalet Bakanlığı, adli sicil silme ve düzeltme başvurularını e-Devlet Kapısı’na taşımıştır. Hizmet, e-Devlet’te “Adli Sicil Silme ve Düzeltme Talebi” adıyla yer almaktadır.

Başvuru öncesinde şunların hazırlanması yararlı olur:

• Güncel adli sicil ve arşiv kaydı,
• Mahkeme kararının örneği,
• Kesinleşme şerhi,
• Cezanın infaz edildiğini gösteren belge,
• Varsa yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı,
• Kayıt hatalıysa hatayı gösteren diğer resmi belgeler.

Belgelerin tamamı her başvuruda zorunlu olmayabilir. İstenen evrak, kaydın aktif sicilde mi yoksa arşivde mi bulunduğuna ve talebin hukuki nedenine göre değişir.

Sabıka Kaydının Silinmesine İlişkin Yargıtay Kararı

Sonuç

Sabıka kaydının silinmesinde öncelikle kaydın aktif adli sicilde mi yoksa arşiv bölümünde mi bulunduğu belirlenmelidir. Cezanın infazının tamamlanması, kaydın kural olarak arşive alınmasını sağlar; arşivden tamamen silinme ise mahkumiyetin niteliğine göre beş, on beş veya otuz yıllık sürelere tabidir.

Adli sicil kaydı ve arşiv kaydının hangi sürede silinebileceğinin belirlenmesi, yasaklanmış hakların geri verilmesi, birden fazla mahkumiyet kaydının incelenmesi veya reddedilen başvurulara karşı izlenecek yolun tespiti teknik hukuki değerlendirme gerektirebilir. Bu süreçte bir İstanbul ceza avukatı aracılığıyla mahkeme kararı, infaz bilgileri ve ilgili özel kanunlar birlikte incelenerek somut dosyaya uygun başvuru yolu belirlenebilir.